In welk land je ook bent, meestal kun je het horen als een kind z’n vader of moeder roept. Vaak is het een – lichte – variatie op ‘papa’ of ‘mama’. Maar bij de woorden ‘oma’ en ‘opa’ (in het Vlaams ‘bomma’ en ‘bompa’) is dat een heel ander verhaal. Enig idee hoe een kleinkind haar grootmoeder in het Russisch aanspreekt? En hoe een Japanse dreumes z’n opa noemt? Je leest het hier!
Japan
Taal: Japans
oma = oba-chan (oh-bah-tsjan)
opa = ojiisan (oh-dzjie-san)
Weetje: Van oudsher geldt in Japan dat de oudste zoon de erfgenaam van de familie is. Dat betekent dat zijn ouders bij hem (en zijn gezin) in huis komen wonen wanneer ze te oud zijn om nog goed voor zichzelf te zorgen. In het moderne Japan gebeurt dit wel steeds minder.
Rusland
Taal: Russisch
oma = babushka (bah-boesj-ka)
opa = dedushka (dé-doesj-ka)
Weetje: “Zelfs je grootmoeder weet niet of het gaat regenen of sneeuwen”, is een oud Russisch spreekwoord. Het betekent dat de toekomst niet te voorspellen is. Zoiets als “‘t kan vriezen, ‘t kan dooien” bij ons.
Italië
Taal: Italiaans
oma = nonna (non-na)
opa = nonno (non-no)
Weetje: Het is traditie om de eerste kleinzoon naar de opa van vaders kant te vernoemen. De tweede krijgt de naam van de andere opa. Ook voor meisjes geldt dat de eerstgeborene naar oma van vaders kant vernoemd wordt. En de tweede gaat hetzelfde heten als haar andere oma.
Kenya
Taal: Swahili
oma = bibi (bie-bie)
opa = babu (ba-boe)
Weetje: Niet alleen de levende grootouders, ook de gestorven voorouders spelen een grote rol in dit Afrikaanse land. Veel Kenyanen geloven dat iemand pas echt gestorven is als niemand zich deze persoon meer herinnert. Baby’s krijgen vaak de naam van een overleden familielid, zodat zijn of haar geest verder kan leven in dit kind.
Roemenië
Taal: Roemeens
oma = bunica (boe-nie-ka)
opa = bunic (boe-niek)
Weetje: Roemenië is het thuisland van ‘s werelds jongste oma. Rifca Stanescu kreeg een kleinzoon op haar 23ste. Niet een record om trots op te zijn: Rifca was pas 12 jaar toen ze een dochter op de wereld zette. En deze dochter baarde haar eerste kind zelfs op 11-jarige leeftijd.
…en nog in negen andere talen
Voor de liefhebbers zijn hier nog meer vertalingen van ‘oma’ en ‘opa’. Valt jou ook op dat de meeste woordjes lief klinken?
taal |
oma |
opa |
| Fries | beppe | pake |
| Filipijns | lola | lolo |
| Hawaiiaans | kuku | kane |
| Hebreeuws | savta | saba |
| Spaans | abuela | abuelo |
| Koreaans | halmoni | halapoji |
| Portugees | avó | avô |
| Telugu (India) | awa | tata |
| Grieks | yaya | papoús |
Hier lees je meer over de rol van grootouders in andere culturen.
